Komisioni Evropian: Turqia po ‘pushton’ Shqipërinë, por baza është Kosova

Komisioni Evropian ka vënë re një rritje të investimeve turke në Rajon, por sidomos kjo është e dukshme në Shqipëri, Kosovë dhe Bosnjë, ndërsa Rusia po shtrin prezencën në Serbi dhe Malin e Zi.

Eurostat në studimin “Tregtia ndërajonale në Ballkan” gjatë një dekade (2005-2016) referoi se BE vijon të mbetet investitori më i madh në Ballkanin Perëndimor.

Duke krahasuar investimet nga BE me stokun e përgjithshëm të investimeve të huaja më 2015, ato janë 34% në Kosovë mbi 62% në Bosnjë, Shqipëri dhe Mal të Zi dhe mbi 79% në Maqedoni dhe Serbi. Ndërsa të krahasuara me PBB investimet nga BE nisin nga 19% e PBB-së në Kosovë, në mbi 27% në Bosnjë, Shqipëri dhe Maqedoni dhe më shumë se 65% e PBB-së në Serbi.

Po studimi i ekspertëve të Eurostat vë në dukje investimet e Huaja me origjinë nga Turqia janë në rritje në Maqedoni, Shqipëri dhe në Kosovë, duke arritur në 2.4%, 4% dhe 6% të PBB-së respektivisht në 2015. Në Kosovë, Turqia është investitori i vetëm më i madh. Ndërsa janë pak ose aspak të pranishme në Serbi dhe në Malin e Zi. Në këto dy vende ka prezencë në rritje të investimeve ruse, të cilat gjithsesi nuk kanë ndihmuar që tregtia ee Rusis me Serbinë dhe Malin e Zi të jetë në rritje gjithashtu. Në periudhën e paskrizës 2008 pronësia e Rusisë në stoqet e IHD-ve në Serbi u rrit, ndërsa në Bosnjë prania e investimeve ruse është më rënie. Investimet Ruse zënë 15% të stokut në Malin e Zi dhe janë kryesisht në pasuri të paluajtshme, ndërsa prania e investimeve ruse thuajse është e padukshme në Shqipëri dhe Kosovë.

Gjithashtu ka një prani kineze në Rajon. Megjithëse investimet kineze nuk përfshihen në statistikat e investimeve të huaja direkte, ato janë të pranishme nëpërmjet financimit të infrastrukturës publike me projekte në sektorët e transportit dhe energjisë./Monitor