MENU
klinika

Financial Times: SHBA është e vetmja ekonomi që...

Ndikimi i Covid-19 “shumë më i vogël se kriza financiare 2009”

07.04.2021 - 09:00

Shumica e ekonomive të përparuara do të dalin nga kriza e koronavirusit me pak dëmtime të qëndrueshme, falë shtrirjes relativisht të shpejtë të vaksinave dhe gatishmërisë së tyre për të rritur ndjeshëm shpenzimet publike dhe huazimet, sipas FMN.

Suksesi i mundshëm në menaxhimin e pasojave ekonomike nga pandemia nuk do të përsëritet në ekonomitë në zhvillim, duke theksuar divergjencën në fatet ekonomike, tha fondi.

Edhe me pasuri të ndryshme, perspektiva ekonomike globale ishte përmirësuar veçanërisht që nga parashikimet e mëparshme të fondit në fillim të këtij viti, tha ai të martën, duke rishikuar pritjet e tij për pothuajse të gjitha vendet.

Ekonomia globale është vendosur të gëzojë dy vjet rritje të shpejtë në 2021 dhe 2022 me 6 përqind dhe 4.4 përqind, parashikimi i FMN. Ai gjithashtu rishikoi shkallën e vlerësuar të tkurrjes në prodhimin global të shkaktuar nga ardhja e pandemisë vitin e kaluar.

Parashikimet e fondit sugjerojnë se trashëgimia ekonomike e pandemisë nuk do të jetë aspak si kriza financiare 2008-09, e cila la vendet që ushqeheshin me një rritje të dobët për një dekadë më pas.

Deri në vitin 2024, ekonomitë e përparuara do të prodhojnë rreth 1 përqind më pak prodhim sesa rruga e tyre e rritjes para-pandemike, sipas parashikimeve të FMN-së. Në të kundërt, pas recesionit 2008-09 ata pësuan një hendek prej më shumë se 10 përqind.

Në përgjithësi, ndikimi ekonomik i pandemisë është “shumë më i vogël se kriza financiare globale [2008-09]”, tha Gita Gopinath, ekonomisti kryesor i fondit, duke shtuar se ekonomitë e përparuara “po marrin shumë pak dhëmbëza [ekonomike] dhe [në] SHBA [në të vërtetë] nuk ka dhëmbëza”.

FMN rishikoi lart parashikimin e saj për rritjen e SHBA në 2021 me 1.3 pikë përqindje nga parashikimet e tij të mëparshme në janar. Projeksioni i Kanadasë u rrit 1.4 pikë përqindje, Italia u rrit me 1.2 pikë përqindje dhe MB u rrit me 0.8 pikë përqindje.

Fondi ishte veçanërisht i fortë për perspektivat e një rikuperimi të shpejtë të SHBA pa presione inflacioniste. Gopinath tha: “SHBA është me të vërtetë e vetmja ekonomi e madhe [prodhimi ekonomik] i së cilës për vitin 2022 parashikohet të tejkalojë atë që do të kishte qenë në mungesë të kësaj pandemie.”

Sidoqoftë, FMN vuri në dukje se dhimbja ekonomike dhe sociale e krizës kishte goditur vende të caktuara dhe grupe njerëzish brenda vendeve, shumë më vështirë se të tjerët. Pjesë të Evropës që po vuajnë një valë tjetër të koronavirusit ka të ngjarë të marrin më shumë kohë për tu rikuperuar, por FMN ishte optimist se BE do të arrinte ekonomitë e tjera të përparuara si SHBA në vetëm disa vjet.

Deri në vitin 2024, FMN pret që edhe shumë nga këto ekonomi evropiane të mbetura pothuajse do të jenë kthyer në rrugën e tyre të rritjes para-pandemike.

Kjo kryesisht sepse kombet e përparuara dhe kompanitë e tyre kanë provuar shumë më elastike ndaj bllokimeve se sa fondi kishte pritur më parë.

Në të kundërt, FMN pret që kriza të jetë një tërheqje e vazhdueshme e ekonomive në zhvillim, ku, me përjashtim të Kinës, prodhimi ekonomik në 2024 parashikohet të jetë gati 8 përqind nën nivelin që FMN kishte pritur përpara pandemisë.

Kombet më të rrezikuara nga një rigjenerim i ngadaltë janë ekonomitë në zhvillim me pak mundësi për vaksinat Covid-19, ato me financa të dobëta publike dhe ato që varen shumë nga turizmi, tha FMN.

Goditja e ekonomive në zhvillim në një periudhë afatshkurtër do të komplikohet nga ndërprerja e shkollimit gjatë pandemisë, e cila ka marrë atë që fondi e përshkroi si një “dëm të rëndë” për arsimin në vendet e varfëra, sepse ata kanë vetëm kapacitet të kufizuar për të kryer shkollimin në internet.

Gopinath tha se kishte pak arsye për shqetësim të menjëhershëm në lidhje me nivelet e pashembullta të stimulit fiskal në të dy anët e Atlantikut duke nxitur një rritje të inflacionit, sepse forcat globale ka të ngjarë të mbajnë kapak për rritjen e çmimeve dhe nuk ka ende ndonjë shenjë që bankat qendrore qeveritë do të humbnin kontrollin.

Por theksoi rrezikun që SHBA mund të ketë nevojë për të udhëhequr botën në shtrëngimin e politikës monetare me shpejtësi nëse presionet inflacioniste rriten me shpejtësi. Kjo mund të godasë tregjet në zhvillim veçanërisht fort duke çuar largimin e kapitalit drejt ekonomive të zhvilluara.

Sidoqoftë nuk ka asnjë shenjë deri më tani që stimulli prej $ 1.9tn i presidentit të SHBA Joe Biden ka destabilizuar tregjet ndërkombëtare, tha Gopinath, duke e vlerësuar atë si një shenjë inkurajuese.

/Përktheyr dhe përshtatur për Konica.al nga Financial Times

VAZHDO TË LEXOSH MË TEPËR PËR TEMËN


VOA: Po bëhet më e dukshme mënyra e...

FMN: Ekonomia globale parashikohet të rritet 6%


Ligji që e rregullon këtë aktivitet nuk...

Biznesi social, rrugë e vështirë

Shqipëria është e papërgatitur për të përballuar plakjen e popullsisë...

Të moshuarit, shumica që do të rimodelojë ekonominë

Për shkak se struktura e popullsisë po ndryshon...

Si po ndryshon trendi i konsumit nga plakja?